Brussel bindt strijd aan met ontbossing (FD, juli 2019)

Eurocommissaris Frans Timmermans kondigt aan dat Brussel veel meer actie wil nemen om de vernietiging van oerwouden tegen te gaan. Alleen zo kunnen de Parijse klimaatdoelen worden gehaald en de opwarming van de aarde worden tegengegaan.Foto: Reuters/François Lenoir

In het kort:

. Tussen 1990 en 2016 is er wereldwijd ieder uur het equivalent van achthonderd voetbalvelden aan bos omgehakt.

. Ontbossing is de op een na belangrijkste oorzaak van de klimaatverandering.

. Brussel wil dat Europeanen duurzamere producten kopen en eten.

De Europese Commissie voert haar strijd op om de wereldwijde vernietiging van bossen en oerwouden tegen te gaan. Dat is ‘van levensbelang’ om de gevaarlijke opwarming van de aarde te stoppen. Tussen 1990 en 2016 is er wereldwijd ieder uur het equivalent van achthonderd voetbalvelden aan bos omgehakt, terwijl ontbossing – na de fossiele brandstoffen – ook nog eens de belangrijkste oorzaak van de klimaatverandering is.

Dat zeiden de Eurocommissarissen Frans Timmermans (duurzame ontwikkeling) en Jyrki Katainen (groei en investeringen) dinsdag bij de presentatie van hun voorstellen om ontbossing in de wereld een halt toe te roepen. Ze spreken van ‘schokkende getallen’. Deel van de oplossing: de Europese consument moet voortaan minder producten kopen waarvoor bomen zijn gekapt, bijvoorbeeld vlees en soja.

Milieu-ingrepen

De twee Eurocommissarissen zeiden zich er terdege van bewust te zijn dat ontbossing op grote schaal vooral buiten de Europese Unie plaatsvindt. Het Europese continent herbergt, anders dan Azië en Zuid-Amerika, nu eenmaal niet de meeste en meest uitgestrekte bossen. Bovendien neemt de hoeveelheid bos in de EU de laatste jaren weer toe dankzij milieu-ingrepen.

Dat neemt volgens Timmermans en Katainen niet weg dat de EU wel degelijk medeverantwoordelijk is voor het omkappen van bomen elders in de wereld. Voor zo’n 10% van alle producten die Europeanen kopen, zijn bomen gesneuveld. De Europese Commissie wil onderzoeken of het wettelijke maatregelen kan nemen of standaarden kan hanteren om dergelijke producten van de markt te weren. Ze kijkt ook naar andere ‘prikkels.’

Pesticiden

Katainen verwijst naar de manier waarop de EU bepaalde chemische bestrijdingsmiddelen in de ban heeft gedaan. Zo mogen landbouwproducten waarbij sommige of te veel pesticiden zijn gebruikt, in de EU niet meer worden verkocht omdat ze schade veroorzaken aan de volksgezondheid. Dat heeft volgens de Finse Eurocommissaris het gebruik wereldwijd van die chemicaliën verminderd. Op diezelfde manier kan Europa bij de strijd tegen ontbossing óók zijn grote marktmacht inzetten.

De Commissie zint er verder op consumenten beter voor te lichten via ‘betere certificeringen en juiste informatie’ over duurzame spullen en voedsel, zodat zij andere keuzes maken. Ook handelsakkoorden, die de EU sluit met andere landen of regio’s, moeten bosbescherming en het milieu hoog in het vaandel hebben. In de recente handelsdeal met het handelsblok Mercosur (Argentinië, Brazilië, Paraguay en Uruguay) staat volgens Katainen bijvoorbeeld dat er twaalf miljoen hectare aan bos in Zuid-Amerika moet worden aangeplant.

Daarnaast gaat Brussel in gesprek met alle betrokkenen, zoals het bedrijfsleven, landen buiten de EU en milieuorganisaties om de problematiek aan te kaarten. De Commissie wil bijvoorbeeld geen ontwikkelingsgeld meer steken in projecten waarbij woud wordt gekapt. Voor milieuvriendelijke programma’s en hulp zijn uiteraard wel middelen beschikbaar.

Green deal van nieuwe Commissie

Timmermans, die per 1 november opnieuw de eerste vicevoorzitter wordt van de nieuwe Europese Commissie, zegt dat deze plannen goed aansluiten op de voornemens van Ursula von der Leyen. De nieuwe Commissievoorzitter kondigde vorige week aan dat zij nog in de eerste maanden van haar mandaat met een ‘Green Deal’ komt. De EU moet wat haar betreft in 2050 klimaatneutraal zijn.

Dit doel is volgens Timmermans — net als de Parijse klimaatafspraak uit 2015 om de opwarming van de aarde onder de 2 graden Celsius te houden — alleen te halen als de boskap beperkt blijft. Bomen halen CO₂ uit de atmosfeer en slaan dit schadelijke broeikasgas op. Oerwouden en bossen herbergen daarnaast 80% van alle biodiversiteit op het land, zowel flora als fauna. Ze voorzien ook nog eens in het levensonderhoud van een kwart van de wereldbevolking.

U kunt meer lezen over de Leestafel.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *